Vào tháng 6 năm 2020, Tony Estrella, tác giả và cũng là nhà nghiên cứu về xu hướng tương lai đã xuất bản tài liệu nghiên cứu mang tựa đề Tầm nhìn cho APAC vào năm 2050 nhằm phát động cuộc thảo luận có chủ đề về tương lai của sức khỏe ở khu vực này. Tài liệu nghiên cứu này lần đầu xuất hiện trên FutureProofing Healthcare, một nền tảng chia sẻ dữ liệu và các phân tích chuyên sâu nhằm thúc đẩy việc ra quyết định dựa trên bằng chứng. Bài viết này mở rộng các khái niệm từ tài liệu nghiên cứu trên để khám phá về việc chức năng của các phòng xét nghiệm lâm sàng có thể phát triển như thế nào vào năm 2050.
Tầm nhìn năm 2050: Dữ liệu sức khỏe theo thời gian thực giải quyết cuộc khủng hoảng sức khỏe toàn cầu
Olivia và Kalpana giơ cao tay qua đầu trong tiếng vỗ tay vang lên như sấm từ khán thính giả tại Hội nghị thượng đỉnh Sức khỏe Thế giới 2050. Mười lăm năm đầy thử thách nhưng hiệu quả với sự hợp tác sâu sắc giữa các quốc gia đã đem đến kết quả mãn nguyện qua phần trình bày chung của họ trong bài phát biểu trọng tâm. Những dòng chữ trong biểu ngữ toàn ảnh phía trên đầu họ cho biết lý do tại sao cả hai đều vui mừng rạng rỡ: “Ministry of Preventative Health của Ấn Độ và Singapore công bố một chương trình mới nhằm xóa sổ ung thư”. 
Vài phút sau, họ ngồi cùng nhau trong hậu trường, nghỉ lấy hơi sau sự phấn khích. Kalpana xem tin nhắn chúc mừng và chuyển điện thoại của cô ấy cho Olivia. “Cô biết người chúng ta phải gọi đến đầu tiên, đúng không? ” “Tất nhiên! ” Olivia ngay lập tức chạm vào màn hình điện thoại để liên lạc với trụ sở toàn cầu của Digital Twin Bureau. “Nếu không có dữ liệu và phân tích chi tiết theo thời gian thực của họ, điều này sẽ không thể thành hiện thực!”
Tóm tắt hành trình phát triển từ phòng xét nghiệm lâm sàng thuở ban đầu cho đến Phòng xét nghiệm 3.0 vào năm 2050
Lịch sử của việc quan sát các triệu chứng lâm sàng ở người bắt đầu từ thời Ai Cập và Lưỡng Hà cổ đại. Khi kiến thức khoa học ngày càng tăng lên, sự phức tạp của các xét nghiệm càng tăng. Thế kỷ 19 đã trở thành thời điểm quan trọng của việc thiết lập Phòng xét nghiệm 1.0. Trong 150 năm tiếp theo, sự phát triển của các thiết bị cốt lõi, chẳng hạn như kính hiển vi và một loạt các thiết bị và xét nghiệm chẩn đoán lớn mạnh không ngừng đã mở đường cho bác sĩ lâm sàng định lượng và phân nhóm người bệnh một cách khách quan. Theo sau đó là những cải tiến đều đặn trong việc lấy mẫu, xét nghiệm và tự động hóa do con người dẫn dắt, giúp thiết lập nền tảng kinh doanh của phòng xét nghiệm lâm sàng. Vào khoảng năm 2010, bắt đầu có sự chuyển dịch sang Phòng xét nghiệm 2.0. Sau khi đại dịch COVID-19 bắt đầu vào năm 2020, quá trình chuyển đổi đã tăng tốc. Nhu cầu cao về các phòng xét nghiệm lâm sàng trong thời kỳ này đã làm lộ ra những rạn nứt của cơ sở hạ tầng y tế toàn cầu. Kết quả là hai xu hướng quan trọng đã phát triển. Đầu tiên là việc kết hợp nhiều công nghệ hơn – bao gồm robot học, trí tuệ nhân tạo và nối mạng – đã tạo ra mức độ tự động hóa cao hơn do máy móc điều khiển trong phòng xét nghiệm. Sự chuyển dịch thứ hai đến từ giá trị của dữ liệu dưới dạng tài nguyên nghiệp vụ. Nguồn tài nguyên lâm sàng mới này cho phép các phòng xét nghiệm lâm sàng cùng sáng tạo và hợp tác nhiều hơn với các bên liên quan về chăm sóc sức khỏe như bệnh viện, chính phủ, công ty dược phẩm và thiết bị y tế. Đến năm 2025, mô hình Phòng xét nghiệm 2.0 đã vượt xa mô hình 1.0 trong việc nhận chỉ định xét nghiệm và tối ưu hóa việc thực hiện. Điều này đã biến phòng xét nghiệm thành đối tác vận hành và tập hợp dữ liệu đáng tin cậy. Các nghiên cứu trường hợp cho mô hình Phòng xét nghiệm 2.0 bao gồm việc tác động đến các hoạt động chính về sức khỏe dân số như phân tầng nguy cơ, xác định bệnh sớm và những hạn chế về chăm sóc sức khỏe một cách có hệ thống trong các hệ thống y tế. Trong 25 năm tiếp theo, sự nổi lên của hai thay đổi mới này khiến ngành công nghiệp này một lần nữa phải định nghĩa lại chính mình. Được thúc đẩy bởi sự bùng nổ của các cảm biến tiêu dùng với khả năng tích hợp chức năng phòng xét nghiệm trên chip điện tử, các tài nguyên dữ liệu được phòng xét nghiệm lâm sàng tổng hợp và phân tích đã tăng lên theo cấp số nhân. Khái niệm “phòng xét nghiệm” đã thay đổi. Việc hợp nhất kiến thức lâm sàng với trí tuệ nhân tạo và quản lý kho dữ liệu dẫn tới các thông tin chuyên sâu đang trở thành làn sóng vận hành mới. Khi nguồn dữ liệu tăng lên, các công ty theo mô hình Phòng xét nghiệm 3.0 nhận được sự quan tâm từ nhóm khách hàng đa dạng hơn cho các phân tích và khuyến nghị dựa trên các thông tin chuyên sâu của họ. Bác sĩ lâm sàng, bệnh viện và chính phủ là những khách hàng chính của những sản phẩm này. Nhưng hàng núi dữ liệu theo thời gian thực đổ vào các kho ảo do các công ty theo mô hình Phòng xét nghiệm 3.0 quản lý còn có những lợi ích khác ngoài xét nghiệm cũng như xác định các biện pháp can thiệp chăm sóc phù hợp. Các nhóm theo đuổi giả lập “bản sao kỹ thuật số” tiên tiến của Phòng xét nghiệm 3.0 để mô hình hóa cách chữa bệnh, cải thiện sức khỏe và thậm chí khám phá các cải tiến di truyền an toàn để giúp con người chịu được căng thẳng khi du hành trong không gian. Các trường hợp sử dụng khác đã được phát triển, trực tiếp bổ sung các mô hình kinh doanh mới từ người tiêu dùng, bao gồm chi phí cấp phép chéo từ các công ty theo mô hình Phòng xét nghiệm 3.0, nơi quyết định việc sử dụng tất cả thông tin di truyền của một cá nhân (Humanome) để cải thiện kết quả sức khỏe cá nhân của họ cũng như sức khỏe và tuổi thọ của dân số nói chung. Biểu đồ sau đây tóm tắt sự phát triển của hành trình đi đến Phòng xét nghiệm 3.0. 
Sự cần thiết của một trọng tài trung lập: Digital Twin Bureau
Những ngày đầu của Phòng xét nghiệm 3.0 đã nảy sinh thách thức trong ngành là làm thế nào tạo ra các tiêu chuẩn và giải quyết các câu hỏi về cộng tác khi ngành này phát triển mô hình kinh doanh và bộ sản phẩm cùng dịch vụ của mình. Để định hướng chuyển đổi giữa các phòng xét nghiệm lâm sàng riêng lẻ, các nhà lãnh đạo doanh nghiệp đã chủ động thành lập một tổ chức mới trong lĩnh vực y tế – Cục Bản sao Kỹ thuật số (Digital Twin Bureau, DTB). Bao gồm các bộ phận về tiêu chuẩn, quản trị và môi giới dữ liệu, DTB đã giúp cung cấp cấu trúc và các giải pháp quản lý tích cực. Với vai trò là cơ quan quản lý và tiêu chuẩn, tổ chức này đã dẫn đầu trong việc giải quyết các câu hỏi quan trọng trong các danh mục sau: 
Ví dụ, trong hơn 15 năm hợp tác giữa Bộ Y tế Ấn Độ và Singapore, DTB đã giúp tập hợp các bên liên quan khác nhau và thậm chí còn hoạt động như bên môi giới dữ liệu trung lập trong ba lĩnh vực: (1)Tìm dữ liệu đặc trưng:
- Xác định các công ty tin cậy cho sản phẩm tiêu dùng có thể cấy ghép
- Cung cấp chức năng phòng xét nghiệm trên chip điện tử giúp đo lường theo thời gian thực các chỉ số đường huyết, nồng độ nội tiết tố, độc tính thực phẩm dựa trên hệ sinh vật đường ruột của mỗi cá nhân, sự hình thành của mảng beta amyloid và bệnh lý mạch vành trên nhiều nhóm người ở cả Ấn Độ và Singapore
(2) Thực hiện mô phỏng bản sao kỹ thuật số:
- Xác định các công ty tin cậy với cơ sở hạ tầng có thể mở rộng và bảo đảm quyền riêng tư dữ liệu để chạy các mô hình phức tạp này
- Thiết lập các tiêu chuẩn để báo cáo về dữ liệu đầu vào theo thời gian thực, mô hình hóa các biện pháp phòng ngừa cho các yếu tố nguy cơ về lối sống
- So sánh chuẩn đầu ra từ công trình đã hoàn tất ở Singapore và Ấn Độ cùng với dữ liệu cơ sở của các quốc gia khác để loại bỏ các nguyên nhân từ môi trường và thực phẩm gây ung thư
- Làm việc với các bên liên quan để nắm bắt các biện pháp tốt nhất về cáchcó thể đưa ra hành động y tế dựa trên các khuynh hướng di truyền
(3) Truyền bá hoạt động dẫn dắt tư duy về các biện pháp nhắm mục tiêu để ngăn chặn ung thư tới cá nhân và toàn bộ dân số:
- Tập hợp những người đứng đầu chủ chốt để chia sẻ kiến thức
- Hỗ trợ các tổ chức làm việc trực tiếp với người tiêu dùng để thông báo về các chương trình mới giúp xác định mức độ rủi ro cá nhân và hỗ trợ họ tiếp cận với các biện pháp can thiệp phù hợp
Kết luận: Điều cần thiết để đạt được tầm nhìn về Phòng xét nghiệm 3.0
Thay đổi không bao giờ dễ dàng. Tuyên ngôn này đặc biệt đúng trong lĩnh vực y tế, nơi có nhiều ưu tiên cạnh tranh và thách thức pháp lý làm phức tạp sự phát triển. Từ những ngày đầu tiên cho đến mục tiêu Phòng xét nghiệm 3.0, các phòng xét nghiệm lâm sàng đã luôn xem dữ liệu là một phần của các sản phẩm và dịch vụ. Phòng xét nghiệm 3.0 là đích đến tự nhiên đối với phương pháp tạo ra giá trị cá nhân và cộng đồng để chuyển đổi lĩnh vực y tế mà các tổ chức này đã thực hiện. Nhìn qua lăng kính này, việc đạt được mục tiêu Phòng xét nghiệm 3.0 dường như không quá đột phá, mà là sự tiến hóa tự nhiên của ngành. Các quyết định quan trọng cho phép các doanh nghiệp riêng lẻ và các bên liên quan đi theo con đường này để đổi mới đột phá và đạt được tăng trưởng bền vững bao gồm:
- Chuyển từ khối lượng xét nghiệm đã hoàn tất và số lượng bệnh nhân đã tương tác sang việc tạo ra các kết quả sức khỏe có tác động mạnh mẽ lên cộng đồng dân số mục tiêu
- Đặt khách hàng là trung tâm thông qua việc sử dụng công nghệ
- Thích ứng với các mô hình kinh doanh mới với tập khách hàng mở rộng
- Kết hợp bối cảnh văn hóa trong việc diễn giải dữ liệu để mang lại những hành động hiệu quả
Những quyết định này cuối cùng đã dẫn đến việc hình thành hệ sinh thái bao gồm các công ty theo mô hình Phòng xét nghiệm 3.0 và DTB, giúp những người như Olivia và Kalpana xóa sổ căn bệnh ung thư trên thế giới. Giới thiệu về FutureProofing Healthcare FutureProofing Healthcare bắt đầu vào năm 2018 dưới dạng hình thức định chuẩn hiệu suất hoạt động của các hệ thống y tế hiện nay nhằm chuẩn bị cho tương lai. Chương trình đang thiết lập cộng đồng chia sẻ dữ liệu và thông tin chuyên sâu để các quyết định đưa ra được định hướng bởi bằng chứng chứ không phải cảm xúc. COVID-19 rõ ràng đang là một điểm sáng về cách tiếp cận này trên toàn thế giới. Sáng kiến này được Roche hỗ trợ. Vui lòng truy cập www.futureproofinghealthcare.com để tìm hiểu thêm. Giới thiệu về Tony Estrella Estrella là một tác giả và nhà nghiên cứu về xu hướng tương lai, nhà xây dựng doanh nghiệp và nhà chiến lược trong lĩnh vực HealthTech. Ông là Giám đốc Điều hành tại Taliossa, giúp các công ty khởi nghiệp và các công ty y tế niêm yết công khai tìm kiếm thị trường sản phẩm phù hợp ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Thông qua các dự án tư vấn, hỗ trợ các nhà đầu tư mạo hiểm và với tư cách thành viên hội đồng quản trị độc lập, Tony thúc đẩy đổi mới đột phá trong lĩnh vực sức khỏe dân số, ung thư, sức khỏe não bộ và khoa học giấc ngủ. Ông được nhiều hãng truyền thông nhắc đến như BBC World Service, Inside Asia, Digital Health Today và The Healthcare Blog. Với tư cách là một tác giả, Tony dự đoán tương lai của ngành y tế sẽ chịu tác động bởi các công nghệ như trí tuệ nhân tạo (Artificial Intelligence, AI), thiết bị thông minh và robot học. Cuốn tiểu thuyết viễn tưởng đầu tay của ông tên Comatose khám phá khoa học về những giấc mơ và tâm trí trong chuyến du lịch vòng quanh thế giới thuộc thể loại ly kỳ, giả tưởng suy đoán. Ông hiện đang viết phần tiếp theo. Vui lòng truy cập www.tonyestrella.com để tìm hiểu thêm.
